The only Dutch local derby

Wednesday 04 February 2009

Seldom Feyenoord and Sparta Rotterdam have been closer in the ranking than they are now and it will add some extra color to tonight's city derby, Holland's only real local derby.

He doesn't lunch at the home for the elderly at the Nieuwe Binnenweg, a mile-and-a-half from the Sparta Stadium 'Het Kasteel' (the Castle).

Toon de Nijs feels he is needed at Het Kasteel this week.

"We are playing Feyenoord you see," says the living club icon.

"That has always been the most important game of the year."

The players all get a handshake of the former player, youth coach, team leader, scout and fixer.

"I have faith in you," 'uncle Toon' shouts at Sparta-defender Ruud Knol, who will return from a suspension tonight in De Kuip.

Last Sunday, after AZ-Sparta Louis Van Gaal took him aside.

"Louis rote a line in a book for me," De Nijs says.

"'Out of sight but never out of heart,' it read. It shows just how connected people are to this club. When you have played here you never lose the feeling."

He doesn't really remeber the last two home victories of SParta over Feyenoord.

"I am 90 years old after all. But when we beat Feyenoord twice in a season I will certainly remember."

Feyenoord-Sparta; it's nothing like the een Old Firm or Spain's Superclasico, but it is a city derby full of subtle contrasts.

Aristocratic (Sparta) against common, small against big, West against South.

It's obvious that the sentimùents are a lot stronger at Sparta as the little brother always tries ti kickthe big brother a little harder than vice versa.

De grenzen van het fatsoenlijke worden in Rotterdam-West keurig bewaakt. Sparta is een club van Heeren, van het Roodwitte Mannendiner en van het statige kasteeltje. Een club uit 1888, het oprichtingsjaar met een haast magische klank. Dat Olie B. Bommel-imago is deels gecultiveerd, maar bij Sparta komen gevoelsmatig net wat meer notabelen, studenten en vrouwen. Het is er minder rauw dan in de Kuip.

Ongezellig wordt het bij Sparta pas als er speelgoed wordt afgepakt. Pikant was het straatgevecht rond Georginio Wijnaldum in 2004, toen nog een parel uit de jeugdopleiding van Sparta. Een kind van West bovendien, opgegroeid op een steenworp afstand van het Kasteel. Totdat Feyenoord het toen 13-jarige voetballertje achteloos wegplukte en dropte op Varkenoord.

Henk van Stee maakte er geen vrienden mee. Het toenmalige hoofd opleidingen van Feyenoord liep 25 jaar lang rond bij Sparta, in diverse hoedanigheden. Als geen ander kende hij Wijnaldum. Uitgerekend Spartaan Van Stee haalde de tiener weg, voor een schamele opleidingsvergoeding.

,,Iederéén kende Georginio,’’ zegt de huidige trainer van De Graafschap nu. ,,Met Jorien van den Herik had ik destijds de afspraak dat we de allergrootste talenten naar Feyenoord zouden proberen te halen. Oók als ze voor Ajax speelden, of bij PSV. Georginio was een supertalent. Als wij hem niet hadden gehaald, dan had Ajax, Manchester United of Arsenal het wel gedaan.’’

Liever had hij Wijnaldum losgeweekt bij pak ’m beet RKC, geeft Van Stee toe. De hoon vanuit Sparta-hoek liet hem niet koud. ,,Maar je moet het ook niet overdrijven,’’ zegt de Schiedammer. ,,Ik bedoel: Henk Fräser, John de Wolf en Pim Doesburg hebben de overstap óók ooit gemaakt. Zelfs Gerard Meijer heeft kort bij Sparta gewerkt. En Willem van Hanegem was er trainer.’’

Het is rivaliteit zonder blinde haat, wil Van Stee er maar mee zeggen. Knokken is het zelden of nooit bij Feyenoord-Sparta, niet op de tribunes en niet op het veld. Feyenoord-doelman Eddy Pieters Graafland gaf ooit een knietje aan Sparta-midvoor Wim van der Gijp, maar dat was in augustus 1959, in een tijd dat beide clubs nog in de top meedraaiden. Sparta was in datzelfde jaar - voor het laatst - landskampioen geworden.

De huidige verhoudingen geven een nieuw soort jus aan de derby. Feyenoord-Sparta is een rechtstreeks degradatiegevecht. Voor wie verliest, komt de streep akelig dichtbij.

Oppersupporter Nico de Borst van Sparta heeft geen medelijden met het zwalkende Feyenoord.,,Van mij mogen ze degraderen, waarom niet?,’’ aldus De Borst, voorzitter van de supportersvereniging. ,,Verbazen doet het me wel wat er bij Feyenoord gebeurt, maar als we ze een paar jaar moeten missen, dan is dat maar zo.’’ De Borst zegt ‘he-le-maal niets’ met ‘die club’ te hebben. Maar zelfs de oer-Spartaan is in staat tot nuance. Ook echte Feyenoorders staan trouw klaar voor zijn stichting Breath, waarmee hij geld inzamelt voor hulpbehoevende kinderen.

In vrijwel niets zijn de twee Rotterdamse clubs vergelijkbaar, maar allebei hebben ze onmiskenbaar karakter. Volkszanger Lee Towers gaat naar Feyenoord, jazzmuzikant, acteur en dichter Jules Deelder zweert bij Sparta. Beide tenues ademen traditie en zowel de Kuip als het Kasteel heeft de status van een nationaal voetbalmonument.

Niettemin komt het einde voor beide stadions in zicht. Feyenoord wil een nieuwe Kuip om eindelijk aan te kunnen haken bij de top van Nederland, in elk geval budgettair. Sparta wil verhuizen omdat het Kasteel in alle opzichten te klein is. Want als er dan toch een overeenkomst is, dan is het de lege portemonnee van beide clubs.

,,Toch hebben ze alle twee absoluut bestaansrecht,’’ zegt Van Stee. ,,Feyenoord en Sparta hebben allebei een heel eigen achterban, die groot genoeg is om te overleven. Dat heeft het verleden al vaak genoeg bewezen.’’

Een diepe crisis zoals Feyenoord die nu doormaakt, kende Sparta een handvol jaren geleden. Op bestuurlijke en financiële chaos volgde een pijnlijke degradatie. Dat kan ook Feyenoord overkomen, gelooft Geert Meijer, jarenlang werkzaam in de Kuip en nu trainer van Jong Sparta.

,,Iedereen roept van niet,’’ aldus Meijer. ,,Maar ik kan mij nog een geweldig elftal van FC Twente herinneren dat ondanks al die namen gewoon afdaalde naar de eerste divisie. Deze derby wordt cruciaal. Als Sparta wederom weet te verrassen, dan zit Feyenoord écht in de problemen.’’

Het huidige Sparta heeft zeker zoveel toekomst als dit Feyenoord, denkt Toon de Nijs. ,,Talent hebben we genoeg. Zondag tegen AZ hadden we alleen maar jeugd op het veld staan en nog speelden we goed.’’ Ome Toon voorspelt ‘een kleine overwinning’ op de rivaal. ,,Ik hoop het. Want een overwinning op Feyenoord, dat betekent hier iets hoor.’’